Bebeklerde Atopik Dermatit (Egzama)
Bebeklerde Atopik Dermatit (Egzama): Nedenleri, Belirtileri ve Tedavi Yöntemleri
Bebeklerin hassas ciltleri, dış etkenlere karşı oldukça duyarlıdır. Atopik dermatit, özellikle bebeklik döneminde sıkça karşılaşılan kronik ve inflamatuar bir cilt hastalığıdır. Aileleri en çok endişelendiren konuların başında gelen atopik dermatit, genetik yatkınlık ve çevresel faktörlerle ortaya çıkar. Bu yazıda, bebeklerde atopik dermatit nedir, neden olur, nasıl tedavi edilir ve nasıl önlenebilir? gibi sorulara kapsamlı yanıtlar bulabilirsiniz.
Atopik Dermatit Nedir?
Atopik dermatit, cilt bariyerinin zayıflaması nedeniyle ciltte kuruluk, kaşıntı, kızarıklık ve tahrişin meydana geldiği kronik bir deri hastalığıdır. Genellikle ilk 6 ay ile 5 yaş arasındaki bebeklerde görülür. Cildin bağışıklık sisteminin aşırı tepki vermesi sonucu ortaya çıkar ve sıklıkla alerjik hastalıklarla (astım, saman nezlesi, besin alerjileri) ilişkilidir.
Atopik Dermatitin Bulaşıcı Olup Olmadığı
Atopik dermatit bulaşıcı değildir. Bir kişiden diğerine geçmez, ancak genetik yatkınlık nedeniyle aile üyelerinde de görülebilir.
Bebeklerde Atopik Dermatit Belirtileri
Atopik dermatit belirtileri, bebeğin yaşına ve cilt yapısına bağlı olarak değişebilir. Genellikle yüz, yanaklar, boyun, dirsek içleri, diz arkaları ve vücutta görülür.
Yaşa Göre Atopik Dermatit Belirtileri
0-6 Ay Bebeklerde:
✔ Yanaklarda ve alında kırmızı, kabuklu döküntüler ✔ Ciltte kuruluk ve hassasiyet ✔ Şiddetli kaşıntı nedeniyle huzursuzluk ve uykusuzluk ✔ Bebeğin yanaklarını ve yüzünü sürtmesi
6 Ay - 2 Yaş Bebeklerde:
✔ Dirsek içleri, diz arkaları, bilekler ve boyunda kızarıklık ve kuruluk ✔ Döküntülerin kabuklanarak sulanması ✔ Kaşıntının artması ve bebeğin sürekli kaşınan bölgeleri sürtmesi
2-5 Yaş Çocuklarda:
✔ El bilekleri, diz arkaları ve dirseklerde kalınlaşmış, kuru plaklar ✔ Ciltte koyulaşma ve tahriş ✔ Egzamanın dönemsel olarak alevlenmesi ve yatışması
Atopik Dermatit Neden Olur?
Atopik dermatitin gelişiminde genetik ve çevresel faktörler önemli rol oynar. İşte atopik dermatitin en yaygın nedenleri:
1. Genetik Yatkınlık
Ailesinde egzama, astım veya alerjik hastalıklar bulunan bebeklerde atopik dermatit görülme olasılığı daha yüksektir.
2. Cilt Bariyerinin Zayıf Olması
Bebeklerin cildi yetişkinlere göre daha ince ve hassastır. Doğal nem bariyerinin tam gelişmemesi, cildin hızla kurumasına ve tahrişe açık hale gelmesine neden olur.
3. Alerjenler ve Tahriş Edici Maddeler
Parfüm, deterjan, sabun gibi kimyasallar
Yünlü veya sentetik giysiler
Toz, polen, evcil hayvan tüyü
Besin alerjileri (inek sütü, yumurta, fındık, gluten vb.)
Ani sıcaklık değişimleri ve terleme
4. Bağışıklık Sisteminin Aşırı Tepkisi
Bağışıklık sistemi bazı maddelere aşırı tepki verebilir ve bu da egzama belirtilerini tetikleyebilir.
Bebeklerde Atopik Dermatit Tedavi Yöntemleri
Atopik dermatitin tamamen ortadan kaldırılması mümkün olmasa da, doğru bakım ve önlemlerle kontrol altına alınabilir.
1. Cildin Nemlendirilmesi
Bebeğin cildini her gün düzenli olarak nemlendirin.
Parfüm ve alkol içermeyen, hipoalerjenik nemlendiriciler kullanın.
Shea yağı, vazelin veya seramid içeren ürünleri tercih edin.
2. Doğru Banyo Rutini
Ilık su ile kısa banyolar yapın (5-10 dakika).
Parfümsüz, hipoalerjenik şampuanlar ve sabunlar kullanın.
Banyo sonrası cildi nazikçe kurulayın ve hemen nemlendirici uygulayın.
3. Giysi ve Kumaş Seçimi
Pamuklu, nefes alan giysiler giydirin.
Yün ve sentetik kumaşlardan kaçının.
Hipoalerjenik deterjanlar kullanın, yumuşatıcı kullanmayın.
4. Kaşıntıyı Önleme
Bebeğin tırnaklarını kısa kesin.
Kaşınan bölgelere soğuk kompres yapın.
Doktor önerisiyle antihistaminik kremler kullanılabilir.
5. Besin Alerjilerini Gözlemleme
Besin alerjisi şüphesi varsa bir alerji testi yaptırın.
Doktorun önerisiyle besin günlüğü tutarak alerjenleri belirleyin.
6. Doktor Kontrolü ve Medikal Tedavi
Şiddetli vakalarda doktor tarafından reçete edilen kortizonlu kremler kullanılabilir.
Kaşıntıyı azaltmak için antihistaminik ilaçlar önerilebilir.
Bebeklerde Atopik Dermatiti Önlemek İçin Öneriler
✔ Bebeğin cildini düzenli nemlendirin. ✔ Hipoalerjenik ve parfümsüz ürünler kullanın. ✔ Pamuklu kıyafetler giydirin, terletmemeye özen gösterin. ✔ Evi toz ve alerjenlerden temiz tutun. ✔ Oda sıcaklığını ve nem dengesini koruyun.
Atopik Dermatiti Doğru Yönetmek
Bebeklerde atopik dermatit, doğru bakım ve önlemlerle kontrol altına alınabilir. Cilt bariyerini güçlendirmek, kaşıntıyı azaltmak ve tahrişi önlemek en önemli hedeflerdir. Eğer egzama belirtileri şiddetliyse veya sık sık tekrarlıyorsa, mutlaka bir doktora danışılmalıdır.